Poyizoni wazakudya zimachitika mwana wanu akamadya chakudya kapena kumwa madzi okhala ndi majeremusi owopsa, nthawi zambiri mabakiteriya. Ma virus ena angayambitsenso poizoni m’zakudya.
Chifukwa chitetezo cha mthupi cha mwana wanu chikukulabe, ana osapitirira zaka zisanu amatha kutenga poizoni wa zakudya ndipo amatha kudwala kuposa ana akuluakulu kapena akuluakulu. Izi ndi zomwe mungachite ngati mwana wanu atenga poizoni m’zakudya, ndi zomwe mungachite kuti mupewe.
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
Zofunika Kwambiri
- Poizoni wazakudya amapezeka mwa ana aang’ono, ndipo ana ochepera zaka 5 amatha kudwala kwambiri chifukwa chitetezo chawo cha mthupi chikukulabe.
- Chithandizo chofunikira kwambiri ndikupewa kutaya madzi m’thupi. Ana ambiri amachira kunyumba ali ndi madzi ambiri, koma zizindikiro zazikulu kapena zizindikiro za kuchepa kwa madzi m’thupi zikutanthauza kuti nthawi yakwana yoyitana dokotala kapena kupeza chithandizo chadzidzidzi.
- Mwana wanu akatha kusunga chakudya chochepa, bwererani ku zakudya zabwinobwino, zolimbitsa thupi mwamsanga. Nthawi zambiri zimakhala bwino paokha, ngakhale matenda a bakiteriya nthawi zina amafuna maantibayotiki.
- Kusamalira zakudya moyenera ndiye kupewa bwino. Kusunga chakudya moyenera, kusamba m’manja, kuphika zakudya kuti kusamatenthedwe bwino, ndiponso kupewa zakudya zopanda pasteurized kungathandize kuteteza mwana wanu ku matenda obwera chifukwa cha zakudya.
Kodi ndingadziwe bwanji ngati mwana wanga ali ndi poizoni m’zakudya?
Ngati mwana wanu ali ndi poizoni m’zakudya, zizindikirozo zimawonekera patatha maola awiri kapena 48 atadya zakudya zowonongeka. Zizindikiro nthawi zambiri zimatha tsiku limodzi kapena awiri, koma zimatha kupitiliza kwa sabata imodzi kapena kupitilira apo pakakhala zovuta kwambiri.
Ndi ana, zimakhala zovuta kudziwa kuti chakudya chimachokera ku chimfine cha m’mimba chifukwa zizindikiro zake ndizofanana:
- Kusanza
- Kutsekula m’mimba
- Kupweteka kwa m’mimba
- Mseru
- Kutentha thupi, kuzizira, ndi kupweteka
- Mutu
- Kukangana kwambiri mwa mwana (zomwe zingasonyeze kupweteka kwa m’mimba)
Ndimuimbire liti dokotala?
Lankhulani ndi dokotala mukangoganiza kuti mwana wanu akhoza kukhala ndi poizoni m’zakudya – makamaka ngati ali ndi zizindikiro zazikulu, kuphatikizapo:
- Kusanza kwa masiku oposa atatu
- Kupweteka kwambiri kwa mutu kapena m’mimba
- Magazi m’chimbudzi kapena masanzi
- Mimba yotupa, yolimba
- Kugona
Dokotala wanu adzakuthandizani kudziwa ngati kuli kotetezeka kusamalira mwana wanu kunyumba, kaya akuyenera kuwonedwa ku ofesi, kapena ngati akufunikira chithandizo chadzidzidzi.
Komanso itanani dokotala ngati mwana wanu akuwonetsa zizindikiro za kutaya madzi m’thupi pang’ono kapena pang’ono, kuphatikizapo:
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
- Palibe misozi kapena misozi yochepa polira
- Kupitilira maola asanu ndi limodzi osakodza
- Mkodzo wachikasu wakuda
- Lethargy
- Pakamwa pouma
Koma imbani 911 kapena pitani kuchipatala mwamsanga ngati mwana wanu akuwonetsa zizindikiro za kutaya madzi m’thupi, monga:
- Maso ogwa
- Lethargy
- Kuzizira, manja ndi mapazi othothoka
- Kugona mopitirira muyeso kapena kukangana
- Kukodza kamodzi kapena kawiri patsiku
- Kugunda kwamtima kofulumira
Kodi choyipitsa m’zakudya amachizidwa bwanji?
Nthawi zambiri, vuto la kupha chakudya limangofunika kutha. Ngati kupha kwa chakudya kumayambitsidwa ndi mabakiteriya, dokotala akhoza kupereka mankhwala opha tizilombo.
Koma ngati mwana wanu ataya madzi m’thupi kwambiri, adokotala akhoza kuwalowetsa ku chipatala kapena mungapite kuchipatala kukalandira madzi a m’mitsempha (IV).
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
Kodi ndingachepetse bwanji zizindikiro za mwana wanga?
Chinthu chofunika kwambiri ndi kusunga mwana wanu kuti akhale ndi madzi kuti alowe m’malo mwa madzi omwe akutaya chifukwa cha kusanza ndi kutsekula m’mimba. Pitirizani kupereka mkaka wa m’mawere kapena mkaka kwa mwana wanu, ndipo mupatseni mwana wanu madzi pafupipafupi. Ngati mwana wanu sangamwe, yesani kupereka madzi ochepa ndi syringe.
Dokotala wanu angakulimbikitseni njira yothetsera ana ya electrolyte m’malo mwa madzi otayika ndi ma electrolyte (mchere ndi mchere). Izi zimabweranso ngati madzi oundana, zomwe ana ena amaziwona mosavuta. Pewani madzi, soda, zakumwa zamasewera, ndi zakumwa zina zotsekemera, zomwe zingapangitse kutsekula m’mimba kukulirakulira.
Ngati mwana wanu ali ndi malungo, funsani dokotala ngati acetaminophen (kwa ana a miyezi iwiri kapena kuposerapo) kapena ibuprofen (kwa ana a miyezi 6 kapena kuposerapo) ndi yoyenera.
Mwana wanu akangosunga chakudya chochepa, bwererani ku kadyedwe kake. Zakudya monga mkate, chimanga, mpunga, nyama yowonda, yogati, zipatso, ndi ndiwo zamasamba zingathandize kuchira, pomwe zakudya zamafuta zimatha kukulitsa zizindikiro. Ngati mwana wanu alibe chilakolako chochuluka kwa tsiku limodzi kapena awiri, musadandaule. Ingoyang’anani pakuwasunga amadzimadzi.
Kodi ndingateteze bwanji mwana wanga ku matenda obwera chifukwa cha zakudya?
Ndikosatheka kuteteza mwana wanu ku mabakiteriya onse obwera ndi chakudya. Koma mutha kuchepetsa chiopsezo chotenga poizoni wazakudya potsatira njira zosungirako zotetezeka komanso zokonzekera. Nazi zina zofunika:
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
Malangizo oteteza kusungirako zakudya
- Thirani chakudya mufiriji, osati pa tebulo kapena mu sinki.
- Osadya nyama, nkhuku, kapena nsomba zomwe sizinaphikidwe ndikukhala mu furiji kwa tsiku limodzi kapena awiri.
- Osagwiritsa ntchito zakudya zakale, zakudya zopakidwa m’matumba zomwe zili ndi chisindikizo choduka, kapena zitini zopindika kapena zosawoneka bwino.
- Osasiya chakudya kapena zakumwa kunja kwa firiji kwa ola limodzi musanadye.
- Zakudya zotentha zizikhala zotentha, ndipo chakudya chozizira chizizizira musanachidye.
- Chotsani zivundikiro za zinthu zamzitini musanatsegule.
Malangizo achitetezo okonzekera chakudya
- Sambani bwino m’manja – anu ndi a mwana wanu – nthawi zambiri, ndi madzi ofunda ndi sopo. Sambani m’manja nthawi zonse musanakonze chakudya.
- Muzimutsuka bwino zipatso ndi ndiwo zamasamba pansi pa madzi ozizira. Gwiritsani ntchito burashi yotulutsa kuchotsa zinyalala.
- Mukamaliza kuphika nyama yaiwisi, nkhuku, kapena nsomba, sambani bwino malo onse akukhitchini ndi madzi otentha ndi a sopo.
- Ngati wina m’banjamo akudwala, thilani tizilombo m’malo okhala ndi chotsukira m’nyumba chopangidwa ndi bulichi. Siyani mankhwala ophera tizilombo pamalopo kwa mphindi zosachepera zisanu, kenaka yeretsaninso ndi sopo ndi madzi otentha.
- Gwiritsani ntchito mbale zoduliramo zosiyana, mbale, ndi mipeni popanga zokolola, nyama yaiwisi, nkhuku, nsomba zam’nyanja, ndi mazira.
- Osayikanso chakudya chophikidwa, monga nyama yowotcha, m’mbale kapena mbale yodulira yomwe imakhala ndi chakudya chosaphika.
- Onetsetsani kuti chakudya chaphikidwa bwino. Gwiritsani ntchito thermometer ya nyama: Ng’ombe iyenera kukhala osachepera 160 ° F, nkhuku iyenera kukhala osachepera 165 ° F, ndi nsomba osachepera 145 ° F.
- Mukamatenthetsanso chakudya, onetsetsani kuti mwachitanso bwino. Osamangotenthetsa. Bweretsani sauces, supu, ndi gravies kwa chithupsa. Yatsaninso zotsalira zina ku madigiri 165 F.
- Tsatirani malangizo kuti musakanize mkaka wa m’mawere.
Malangizo ena otetezedwa ku chakudya
- Osapereka chakudya chowoneka kapena chonunkhiza mwachilendo kapena chozimitsa.
- Musamapatse mwana wanu zakudya kapena zakumwa zopanda pasteurized, monga tchizi kapena madzi.
- Osamamwa madzi a m’zitsime zosakonzedwa bwino kapena m’mitsinje.
Kodi ndingadziwe bwanji mtundu wa chakudya chomwe mwana wanga ali nacho?
Kuyezetsa magazi, chopondapo, ndi zakudya zotsalira zimatha kuzindikira chomwe chimayambitsa poizoni wa zakudya, koma nthawi zambiri dokotala sangafunikire kudziwa yemwe ali ndi mlandu chifukwa mankhwalawa ndi ofanana mosasamala kanthu.
Ngati muli ndi magazi mu chopondapo cha mwana wanu kapena ngati zizindikiro zake ndi zazikulu kapena zotalika, dokotala akhoza kuyesa kuti atsimikizire kuti mwana wanu alibe poizoni wa zakudya chifukwa cha mabakiteriya oopsa.
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
Ndi mitundu iti yazakudya zowopsa kwambiri?
Matenda omwe amapezeka kwambiri m’zakudya amayamba ndi mabakiteriya awa:
- Campylobacter
- Salmonella
- Clostridium perfringens
Majeremusi monga Cyclosporakomanso noroviruses, imayambitsanso poizoni wa zakudya.
Zamoyo zina zinayi zopatsirana ndizochepa kwambiri koma zimatha kuyambitsa zizindikiro zowopsa zomwe zimatsogolera ku chipatala: Salmonella, Listeria, Escherichia coli, ndi Clostridium botulinum.
Tiyeni tione zina mwatsatanetsatane.
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
Botulism
Pali milandu pafupifupi 100 mpaka 200 ya botulism ku United States chaka chilichonse, koma ndizovuta kwambiri chifukwa zingakhale zoopsa kwa mwana.
Momwe imafalira: Botulism imayamba chifukwa cha mabakiteriya Clostridium botulinum. Botulism ya khanda imachitika pamene mwana adya mabakiteriya kapena spores zake, ndiyeno amakula m’matumbo.
Mabakiteriyawa amapezeka m’nthaka, koma nthawi zambiri amafalitsidwa kudzera m’zakudya zam’chitini kapena zosungidwa bwino, ndiwo zamasamba zam’chitini, nkhumba yochiritsidwa ndi nyama, nsomba yosuta kapena yaiwisi, madzi a chimanga, uchi, ndipo nthawi zina mkaka wa ana.
Zizindikiro: Kudzimbidwa ndi kufooka; kusiyidwa popanda chithandizo, minofu ndi kupuma ziwalo. Ndi khanda, kufooka kungayambitse kutayika kwa minofu, kulira kofooka, zikope zotsika, kuyamwa kofooka, ndi kudyetsa kovuta chifukwa cha vuto lakumeza.
Nthawi: Zizindikiro zimawonekera pakatha maola asanu ndi atatu mpaka 36 mutakumana ndi mabakiteriya. Ana ambiri omwe amadwala botulism amafunika kukhala m’chipatala kuti alandire chithandizo, nthawi zina kwa milungu ingapo.
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
Campylobacter
Campylobacter ndiye nthawi zambiri mabakiteriya amayambitsa kupha chakudya.
Momwe imafalira: Campylobacter Nthawi zambiri amafalitsidwa kudzera mu nkhuku zosaphika kapena zosapsa kapena mkaka wosaphikidwa bwino. Mutha kuzipezanso m’madzi oipitsidwa, kapena kudzera pa chimbudzi cha agalu kapena amphaka. Nthawi zambiri sizimafaliridwa kuchokera kwa munthu kupita kwa munthu, koma zimatha. Ngati mwana wanu ali ndi kachilombo ndipo akutsekula m’mimba, mwachitsanzo, mutha kudwala posintha thewera komanso osasamba m’manja.
Zizindikiro: Mseru, kusanza, kutsekula m’mimba (nthawi zina magazi), kukokana, kupweteka m’mimba, ndi kutentha thupi – koma mwina palibe zizindikiro.
Nthawi: Zizindikiro zimawonekera pakatha masiku awiri kapena asanu, ndipo nthawi zambiri zimakhala pafupifupi sabata.
Clostridium perfringens
Zakudya zomwe zimakonzedwa mochuluka ndi kutentha kwa nthawi yaitali musanatumikire ndizofala Clostridium perfringens.
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
Momwe imafalira: C. perfringens Nthawi zambiri amapezeka pa nyama yaiwisi ndi nkhuku. Magwero ena ofala ndi ma gravies ndi zakudya zouma kapena zophikidwa kale.
Zizindikiro: Kuyamba mwadzidzidzi kutsekula m’mimba ndi kutsekula m’mimba.
Nthawi: Zizindikiro zimawonekera mkati mwa maola 6 mpaka 24, ndipo nthawi zambiri zimatha pakadutsa tsiku limodzi kapena awiri. Ana aang’ono akhoza kukhala ndi zizindikiro zoopsa kwambiri zomwe zimatha kwa sabata imodzi kapena ziwiri.
Cyclospora
Cyclospora ndi tiziromboti tomwe timayambitsa cyclosporiasis.
Momwe imafalira: Cyclospora amafalitsidwa kudzera mu zipatso zosaphika, ndiwo zamasamba, zitsamba, ndi madzi okhala ndi ndowe. Kaŵirikaŵiri sizimafalikira munthu kwa munthu. Zimapezeka kwambiri m’madera otentha komanso otentha, koma zadziwika kuti zimafalikira ku United States.
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
Zizindikiro: Kutsekula m’mimba, kusowa chilakolako cha chakudya, kuwonda, kutsekula m’mimba, ndi kutupa; koma nthawi zina palibe zizindikiro.
Nthawi: Zizindikiro za Cyclosporiasis nthawi zambiri zimayamba pakati pa masiku awiri ndi masabata awiri pambuyo powonekera. Matendawa amatha pafupifupi sabata, koma amatha kukhala aafupi ngati masiku awiri kapena milungu iwiri kapena kupitilira apo.
Norovirus
Norovirus ndizomwe zimayambitsa matenda am’mimba ku United States. Ndiwopatsirana kwambiri, choncho imafalikira mosavuta m’magulu monga kusamalira ana.
Momwe imafalira: Norovirus imafalikira kudzera mu chakudya, madzi, ziwiya, ndi malo okhudzidwa.
Zizindikiro: Kusanza kwambiri, kutsekula m’mimba, nseru, ndi kupweteka kwa m’mimba.
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa
Nthawi: Kusanza kumayamba mwadzidzidzi, patatha maola 24 mpaka 48 mutakumana ndi kachilomboka, ngakhale zizindikiro zimatha kuwonekera pakatha maola 12. Mlandu wa norovirus nthawi zambiri umatha pawokha m’masiku amodzi kapena awiri.
Salmonella
Mwa mwana wamng’ono kwambiri, salmonella imatha kulowa m’magazi ndikuyika moyo pachiswe.
Momwe imafalira: Salmonella ikhoza kupezeka mu mazira aiwisi kapena osaphika bwino, nkhuku ndi nyama, mkaka wosaphika ndi mkaka, ndi nsomba zam’nyanja, ndipo zimatha kufalitsidwa ndi ogulitsa chakudya. Zokwawa monga pet iguana, akamba, abuluzi, ndi njoka amathanso kunyamula salmonella.
Zizindikiro: Kutentha thupi, kutsekula m’mimba, kukokana m’mimba, komanso mawanga ang’onoang’ono apinki pakhungu.
Nthawi: Zizindikiro zimayamba maola 6 mpaka masiku asanu ndi limodzi mutakumana ndipo zimatha masiku anayi mpaka asanu ndi awiri. Mabakiteriya amatha kukhalabe m’thupi kwa miyezi ingapo.
Kutsatsa | tsamba likupitilira pansipa